Недавната рударска катастрофа во Демократската Република Конго ја истакнува човечката цена на екстракцијата на минерали. Интензивната конкуренција за ресурси не помага.
Кога Доналд Трамп неодамна се фалеше дека го запрел конфликтот помеѓу Руанда и Демократската Република Конго – иако борбите продолжуваат во ДР Конго, со ужасни човечки последици – тој јасно стави до знаење дека неговите цели надминуваат долго посакуваната Нобелова награда за мир.
„Тие ми рекоа: ‘Ве молиме, ве молиме, би сакале да дојдете и да ги земете нашите минерали.’ И ние ќе го направиме тоа“, додаде претседателот на САД. Сега тој го реализира тоа. Минатиот понеделник, тој лансираше нов план за стратешки резерви, „Проектот Валт“, вреден речиси 12 милијарди долари. Два дена подоцна, Џ.Д. Ванс организираше самит со цел да создаде трговска зона за критични минерали.
САД – и други – се обидуваат да ја спречат доминацијата на Пекинг, кој многу побрзо ја сфати стратешката важност на ваквите ресурси. Клучен дел од нивниот план е договор кој се претставува како начин да се донесе богатство во ДР Конго и да се создадат поттик за мир. Многумина на терен не се убедени. Договорот не помага на ДР Конго да изгради капацитет за преработка и бара од него да ги замрзне своите даночни и регулаторни режими за една деценија. Европската унија сака да се прикаже како да зазема повисока позиција. Но, во декември, парламентот и советот се согласија да ги ослабат клучните правила за должна внимателност.
Неверојатните ресурси на ДР Конго со векови биле насилно ограбувани за корист на побогати нации и мал број поединци на теренот. Четири петини од населението живеат под прагот на сиромаштијата. Екстракцијата значи експлоатација и опасност. Неделата пред самитот во Вашингтон, најмалку 200 рудари на занаетчиски рударства беа стиснати до смрт или задушени кога рудникот за колтан во Рубаја, во источниот дел на ДР Конго, се сруши. Како што рече еден преживеан, тој стана гробница.
Како што пишува новинарот Никола Ниархос во својата нова книга Елементите на моќ, „технолошките профитери, политичарите и производителите на батерии направија компромис: почиста енергија дома за загадување и страдање на друго место“. Исполнувањето на климатските цели ќе бара многу повеќе од сегашното производство на материјали како што се литиум и кобалт. Но, еколошкото уништување, иселувањето на заедниците и експлоатацијата на работниците, вклучувајќи деца, не се неизбежни резултати од потребниот премин од фосилни горива. НВО Глобал Витнес сугерира дека гладот на минерали на г. Трамп подобро се објаснува со нивната употреба во воената технологија. Танталот, екстрахиран од колтан, е суштински за млазни мотори и ракети, како и за паметни телефони и лаптопи.
Како што растечкиот конфликт помага да се зголеми побарувачката, така побарувачката исто така поттикнува конфликт. Рубаја е дел од земјиштето заземено од побунетниците М23 во источниот дел на ДР Конго во последните години, со рудниците таму кои генерираат проценети 800.000 долари месечно, финансирајќи ја побуната. Групата е поддржана од Руанда (иако Кигали тоа го негира), а експертите велат дека Руанде сега продава многу повеќе колтан отколку што може да произведе, со шверцување преку границата достигнувајќи невидени нивоа. Договорот на ЕУ со Кигали е оправдано критикуван.
Природните ресурси сè повеќе се поврзани со безбедносните политики низ континентот, забележа Африканскиот институт за политички истражувања неодамна, преку руски приватни воени компании, ветувањето на САД за посредување во мирот и моделот на Кина за инфраструктура за ресурси. Нивниот извештај сугерира дека побарувачката за ресурси може да им даде на африканските држави моќ да преговараат за пофер партнерства кои ќе им користат на нивните популации. Но, тоа зависи, како што забележуваат авторите, од институционалната сила, регионалната координација и транспарентноста во склучувањето договори – како и од одлучноста да не се компромитираат човековите права, еколошките стандарди или националниот суверенитет. Примерот на ДР Конго не е охрабрувачки.
