Глобалните енергетски пазари денес доживеаја значителни потреси, при што цените на суровата нафта Брент надминаа 114 долари за барел, а европските цени на гасот скокнаа за 30 проценти, достигнувајќи тригодишен максимум. Оваа ситуација е резултат на интензивните напади на Иран врз клучната енергетска инфраструктура во Блискиот Исток. Со таргетирање на важните капацитети за извоз на течен природен гас (LNG) во Катар, Саудиска Арабија, Обединетите Арапски Емирати и Бахреин, Техеран предизвика значителна штета и глобална загриженост. Како резултат на тоа, возачите во Европа се соочуваат со рекордно високи цени на горивата, а владите се на предизвикот да најдат соодветен одговор на кризата која дополнително може да ја дестабилизира светската економија.

Според податоците од Неделниот билтен за нафта на Европската комисија, помеѓу 23 февруари и 9 март, Германија и Австрија забележаа некои од најзначајните зголемувања на цените на безоловниот бензин Euro-Super 95. Во Германија, цената на горивото порасна од околу 1,82 евра за литар на 2,07 евра за литар, што претставува зголемување од речиси 14 проценти во тој период.

Австрија исто така забележа остар скок, со цената на бензинот која се зголеми од 1,51 на 1,71 евра за литар, или околу 13 проценти. Значително зголемување беше регистрирано и во Финска, каде цените пораснаа од околу 1,71 на 1,93 евра за литар. Цените на горивата во Финска, кои се меѓу највисоките во Европа поради високите даноци, почнаа да растат уште пред заедничките напади на САД и Израел врз Иран на 28 февруари. На ниво на целата Европска Унија, цените на бензинот се зголемија од околу 1,64 евра на 1,77 евра за литар, што претставува зголемување од околу 8 проценти, според податоците на Европската комисија.

Цената на горивото е директно поврзана со цената на суровата нафта Брент, која нагло порасна кон крајот на февруари и почетокот на март поради ескалацијата на конфликтот. Настаните во Блискиот Исток, како што се делумното затворање на Ормутскиот теснец и воздушните напади врз рафинериите во Заливот, може дополнително да ги зголемат цените и да доведат до зголемување на малопродажните цени на бензинот низ цела Европа.

Неделната промена на цената на Euro-Super 95 обично е мала и во просек се движи околу еден процент или помалку. Сепак, споредбата на цените пред и по ескалацијата на конфликтот покажува забрзан раст во неколку европски земји. На пример, во Германија, цените беа претежно стабилни во неделите пред почетокот на конфликтот, само за нагло да се зголемат на почетокот на март.

Според истражувањето на Transport and Environment, организација која се залага за одржлив транспорт во Европа, возачите би можеле да се соочат со цени какви што последен пат биле видени во 2022 година, кога руската инвазија на Украина ги наруши глобалните пазари и ги зголеми цените. Оваа организација проценува дека возачите во Европа би можеле да платат дополнителни 150 милиони евра дневно ако цената на нафтата надмине 100 долари (околу 87 евра) за барел.

Германската министерка за економија, Катерина Рајхе, предложи закон за ограничување на зголемувањето на цените. Следејќи го примерот на Австрија, Берлин одлучи дека бензинските пумпи можат да ги зголемуваат цените само еднаш дневно, во 12 часот, додека попустите сè уште се дозволени. Законот сè уште не стапил во сила, бидејќи Германија мора да ги измени своите закони за конкуренција за да го овозможи тоа. Во меѓувреме, Австрија дополнително ги заостри своите правила, така што операторите можат да ги зголемат цените на горивата не повеќе од три пати неделно, додека намалувањата се можни во секое време.

Унгарија во понеделник попладне објави дека цените на горивата ќе бидат ограничени за возилата со унгарски регистарски таблички, со цел да се спречи преминување на автомобилите од други земји кои би ги искористиле пониските цени во Унгарија. Цените во Унгарија достигнаа 1,50 евра за литар до 9 март. Премиерот Виктор Орбан објави дека ограничувањето ќе важи на ниво од 595 форинти, или помеѓу 1,50 и 1,52 евра за литар.