Пониските луѓе и нивните здравствени предности
Висината често се поврзува со различни придобивки, како што е можноста полесно да се достигне горната полица или да се види подобро во толпа. Некои истражувања дури сугерираат дека повисоките луѓе често имаат поголема самодоверба. Сепак, сè поголем број на истражувања покажуваат дека пониските луѓе можат да имаат и неочекувани здравствени придобивки, вклучувајќи подолг животен век.
Помал ризик од рак
Според шведска студија од 2014 година, спроведена на повеќе од пет милиони луѓе, секои дополнителни 10 сантиметри висина го зголемуваат ризикот од рак за 18% кај жените и 11% кај мажите. Повисоките жени имале 20% поголем ризик од рак на дојка, додека ризикот од меланом кај двата пола се зголемувал за околу 30% со секои дополнителни 10 сантиметри висина.
Анализата на Светскиот фонд за истражување на ракот, исто така, покажа дека повисоките луѓе имаат поголема веројатност да развијат рак на бубрезите, јајниците, панкреасот, дебелото црево и простатата. Едно објаснување е дека повисоките луѓе имаат повеќе клетки и повисоки нивоа на хормон за раст, што може да ја зголеми веројатноста за мутации кои го поттикнуваат развојот на ракот.
Помал ризик од згрутчување на крвта
Истражување од 2017 година, спроведено на повеќе од два милиони браќа и сестри, покажа дека повисоките луѓе имаат поголем ризик од развој на опасни згрутчувања на крвта во вените, познати како венски тромбоемболизам. Мажите пониски од 160 см имале 65% помал ризик од згрутчување на крвта во споредба со мажите повисоки од 180 см.
Кај жените, оние пониски од 155 см имале до 69% помал ризик од жените повисоки од 183 см. Истражувачите веруваат дека ова е поврзано со должината на нозете – подолгите крвни садови можат да го забават враќањето на крвта во срцето, што го зголемува ризикот од згрутчување. „Се надеваме дека висината ќе се земе предвид во иднина при проценка на ризикот од венски тромбоемболизам“, изјави раководителот на студијата, д-р Бенгт Зелер.
Помал ризик од фрактура на колкот
Кај постарите лица, фрактурите на колкот можат да имаат многу сериозни последици, а пониските луѓе имаат одредена предност и тука. Мета-анализа од 2016 година на седум студии откри можна врска помеѓу поголемата висина и поголемиот ризик од фрактури на колкот. Научниците предложија неколку можни објаснувања, вклучително и дека повисоките луѓе имаат повисок центар на гравитација, што ги прави посклони кон паѓања. Покрај тоа, тие ја удираат земјата со поголема сила кога паѓаат.
Поголема веројатност за подолг живот
Во просек, пониските луѓе живеат две до пет години подолго од повисоките луѓе. Една од причините може да биде генетиката. Студија од 2014 година на јапонско-американски мажи покажа дека пониските мажи имаат поголема веројатност да носат варијанта на генот FOXO3 поврзан со долговечноста. „Ги поделивме испитаниците во две групи – оние високи до 157 см и оние високи над 163 см“, рече д-р Бредли Вилкокс, еден од истражувачите.
„Оние пониски од 157 см живееле најдолго. Колку сте повисоки, толку е пократок вашиот животен век.“ Друга студија покажа дека луѓето со понизок раст и помала градба живеат подолго во просек и имаат помалку хронични заболувања поврзани со исхраната, особено по средната возраст.
Иако понискиот раст може да има одредени здравствени придобивки, експертите предупредуваат дека се потребни повеќе истражувања за врската помеѓу висината и долговечноста. Повисоките луѓе не треба да се грижат, бидејќи науката потврдува дека животните навики – како што се исхраната богата со хранливи материи, редовна физичка активност, доволно спиење и одржување здрава тежина – играат клучна улога во долговечноста, без оглед на висината.
